Pi Network không chỉ là một phân nhánh của Stellar. Pi kế thừa công nghệ cốt lõi của Stellar (sổ cái, giao thức đồng thuận SCP và mô hình giao dịch) và xây dựng các lớp riêng trên nền tảng đó: Pi SDK, Pi Browser, Pi Desktop, quy trình xác nhận thanh toán hai bước thông qua Nền tảng Ứng dụng Pi và hệ thống nhận dạng KYC. Một sự khác biệt đáng chú ý là đồ thị niềm tin: theo tài liệu của Pi, các Vòng bảo mật của người dùng giúp các Nút Pi hình thành các nhóm niềm tin để đạt đồng thuận. Với những lớp này, Pi là một sản phẩm hướng đến người dùng cuối, mang lại trải nghiệm và mô hình vận hành khác biệt so với Stellar. Ý KIẾN CÁ NHÂN: Ở một giai đoạn phát triển nhất định, Pi Network có thể hoàn toàn tách rời khỏi công nghệ của Stellar. ----- Pi Network và Stellar: Điểm tương đồng và khác biệt I. Tầm nhìn và cách tiếp cận Cả hai dự án đều chia sẻ mục tiêu mở rộng khả năng tiếp cận tài chính toàn cầu, nhưng xuất phát từ những điểm khác nhau. Stellar: xuất phát từ hạ tầng và tổ chức - Sứ mệnh: hạ tầng tài chính mã nguồn mở giúp cá nhân và tổ chức chuyển tiền nhanh chóng với chi phí cực kỳ thấp. - Mô hình phát triển: xây dựng từ cấp độ hạ tầng, sau đó mở rộng mạng lưới thông qua các đối tác chiến lược như UNDP, MoneyGram và UNHCR. - Trọng tâm chiến lược: thanh toán xuyên biên giới và token hóa tài sản thực tế (RWA). Pi Network: xuất phát từ người dùng cuối và hệ sinh thái P2P - Sứ mệnh: một loại tiền kỹ thuật số phổ quát, dễ tiếp cận nhất có thể đối với người bình thường, ít phụ thuộc vào các trung gian tài chính truyền thống. - Mô hình phát triển: xây dựng cộng đồng người dùng và nền kinh tế ngang hàng (P2P) xung quanh các ứng dụng thực tế trước tiên. Kết hợp Blockchain với AI. - Tổ chức và RWA: Pi không loại trừ kết nối với tổ chức hoặc token hóa RWA, nhưng coi chúng là giai đoạn sau này, và bất kỳ sự tích hợp nào như vậy đều phải phục vụ người dùng và sự phát triển của hệ sinh thái Pi. II. Sự khác biệt về kỹ thuật và sản phẩm 1. Đồng thuận và đồ thị niềm tin - Stellar: các validator thiết lập nhóm niềm tin riêng (quorum slices). Một nghiên cứu học thuật vào khoảng năm 2019 cho thấy cấu trúc quorum của Stellar rất tập trung và chịu ảnh hưởng bởi một vài nút mạng then chốt, do đó có thể không phản ánh đúng mạng lưới hiện tại. - Pi Network: Pi sử dụng SCP nhưng thay đổi nguồn gốc của niềm tin. Theo Pi, các Vòng bảo mật của người dùng từ ứng dụng di động tạo thành một đồ thị niềm tin toàn cầu giúp các Nút Pi hình thành các quorum slices. Pi cho biết Testnet ban đầu có một lớp tập trung ở cấp blockchain để kiểm tra nhanh hơn, do đó vai trò thực sự của các Vòng bảo mật trên Mainnet vẫn chưa thể được xác minh độc lập. 2. Danh tính và phân phối - Stellar: một giao thức blockchain thuần túy, không có khai thác và không có KYC ở cấp độ mạng. - Pi Network: mô hình sản phẩm tích hợp, với ứng dụng di động để khai thác thông qua Vòng bảo mật, hệ thống KYC rộng rãi và phần mềm Pi Desktop dành cho máy tính để bàn (bao gồm Pi Node, Pi App, Solohost...). Việc vượt qua KYC là bắt buộc để chuyển Pi đã khai thác từ số dư điện thoại sang ví Mainnet. 3. Quy trình thanh toán - Stellar: thanh toán trực tiếp. Người dùng ký giao dịch và gửi nó đến mạng lưới. Các ứng dụng bên thứ ba có thể thêm máy chủ riêng, nhưng giao thức không yêu cầu điều này. - Pi Network: thanh toán đi qua Nền tảng Ứng dụng Pi với quy trình xác thực hai chiều: 1. Giao diện người dùng gọi `Pi.createPayment`. 2. Máy chủ gọi API `/approve` và nhận `paymentDTO`. 3. Nhà tiên phong xác nhận giao dịch trong Ví Pi. 4. Blockchain xử lý giao dịch và báo lại cho Nền tảng Ứng dụng Pi. 5. Máy chủ gọi API `/complete` với ID giao dịch (txID) và nhận lại `paymentDTO`.