Cuộc cược lớn vào AI của Masayoshi Son đang bắt đầu bị thị trường yêu cầu phải đưa ra kết quả. SoftBank Group sẽ công bố báo cáo tài chính quý vào ngày mai (10 tháng 11). Nhưng chưa đợi báo cáo được công bố, giá cổ phiếu đã liên tục chịu đòn nặng: Thứ Sáu tuần trước giảm khoảng 11%, hôm nay lại giảm thêm 4,2%, đóng cửa ở mức 3.400 yên Nhật, giảm gần 23% kể từ đầu năm. Reuters chỉ ra rằng, hiện các nhà đầu tư không còn quan tâm đến việc Son dự định xây dựng đế chế AI lớn đến đâu, mà là ông sẽ xây dựng nó như thế nào. SoftBank đã đầu tư khoảng 64,6 tỷ USD, nắm giữ 13% cổ phần tại OpenAI, đồng thời đặt cược toàn diện vào các lĩnh vực như chip, trung tâm dữ liệu và robot. Tuy nhiên, tính đến cuối tháng 6 năm nay, tổng nợ có lãi ròng của tập đoàn đã lên tới 10,8 nghìn tỷ yên Nhật, so với 6,6 nghìn tỷ yên vào cùng kỳ năm trước. Khi giá cổ phiếu của các tài sản cốt lõi như Arm giảm mạnh, không gian huy động vốn thông qua thế chấp tài sản của SoftBank cũng bắt đầu chịu áp lực, chi phí bảo hiểm rủi ro vỡ nợ tăng lên mức cao nhất trong bốn năm. Hơn nữa, vấn đề tiền bạc chưa giải quyết xong thì địa chính trị lại thêm một cú đánh nữa. Cơ quan quản lý Trung Quốc đã bác bỏ thương vụ SoftBank mua lại hoạt động robot của ABB tại Trung Quốc, khiến giao dịch trị giá 5,4 tỷ USD bị đình trệ. Hai bên đang xem xét tách riêng hoạt động tại Trung Quốc để cứu vãn thương vụ, nhưng chính Trung Quốc lại là thị trường đơn lẻ lớn nhất của robot ABB. Trước đây, Son đã xây dựng một câu chuyện toàn diện từ mô hình AI, chip, hạ tầng tính toán đến robot vật lý. Giờ đây, ông đang đối mặt với ba bức tường: sự kiên nhẫn của thị trường vốn đối với việc huy động vốn, những hạn chế thực tế đối với hạ tầng AI, và sự giám sát địa chính trị đối với tài sản công nghệ. Đó cũng là lý do vì sao báo cáo tài chính ngày mai có thể quan trọng hơn cả con số lợi nhuận. Trong vài năm qua, điều SoftBank giỏi nhất là đặt cược sớm vào thời đại tiếp theo, rồi để thị trường vốn định giá cho tương lai. Nhưng khi định giá tương lai không còn dễ dàng chuyển hóa thành khả năng huy động vốn hiện tại, câu chuyện đầu tư buộc phải chịu sự kiểm tra về năng lực thực thi. Thị trường không bỗng nhiên ngừng tin vào AI, mà đang bắt đầu đặt câu hỏi: Nếu tương lai của AI thực sự có giá trị lớn đến vậy, thì tại sao hiện tại vẫn phải liên tục đi vay tiền để xây dựng nó?