Năm 2025 đã kết thúc, có thể nói thị trường tài chính năm nay là cảnh "người vui, kẻ buồn".
Nhờ vào việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) hạ lãi suất và sự gia tăng mạnh mẽ của làn sóng đầu tư vào AI, thị trường chứng khoán toàn cầu gần như đạt mức tăng trưởng hàng năm lớn nhất trong sáu năm qua. Vàng, bạc và bạch kim liên tục đạt mức cao kỷ lục, các tài sản truyền thống đã mang lại một bảng thành tích ấn tượng.
Tuy nhiên, thị trường tiền mã hóa lại trở thành kẻ thua cuộc lớn nhất trong bữa tiệc này. Giá Bitcoin đóng cửa năm 2025 thấp hơn mức đầu năm, lần đầu tiên trong lịch sử ghi nhận sự sụt giảm hàng năm vào năm thứ hai sau sự kiện halving. Bitcoin, từng được xem là "vàng kỹ thuật số", đã tụt lại phía sau trong đợt tăng trưởng của các loại tài sản lớn lần này.
Sự chia rẽ về cấu trúc chu kỳ dài hạn của Bitcoin vẫn đang ngày càng mở rộng. Có ý kiến cho rằng câu chuyện halving đã mất tác dụng, chu kỳ 4 năm đã bị phá vỡ; cũng có ý kiến cho rằng đây chỉ là điều chỉnh tạm thời và thị trường bò thực sự vẫn đang ở phía trước.
Năm 2026 vừa bắt đầu, trong khi chúc mọi người năm mới vui vẻ, biên tập viên của chúng tôi cũng muốn trò chuyện với các bạn về một số chính sách tiền tệ và sự kiện chính trị quan trọng trong năm 2026 để xem những điều này sẽ có ảnh hưởng như thế nào đến ngành công nghiệp tiền mã hóa.
Thị trường đặt cược Fed sẽ giảm lãi suất 3 lần
Fed đã tổ chức cuộc họp cuối cùng vào cuối năm và công bố biểu đồ dự báo lãi suất khá bảo thủ, cho rằng năm 2026 có thể chỉ giảm lãi suất một lần, tức giảm 25 điểm cơ bản.
Tuy nhiên, phần lớn các tổ chức và nhà kinh tế không bi quan như vậy. Do áp lực chính trị từ cuộc bầu cử giữa kỳ và sự thay đổi cơ cấu nhân sự tại Fed, họ cho rằng mức độ giảm lãi suất của Fed trong năm 2026 có thể vượt qua kỳ vọng của thị trường, với 2 đến 3 lần giảm lãi suất là hợp lý.
Những tổ chức lớn như Goldman Sachs, Morgan Stanley và Bank of America cơ bản đều đặt cược vào việc giảm lãi suất 2 lần, đưa mức lãi suất hiện tại từ 3,50%-3,75% xuống khoảng 3%-3,25%. Citigroup và China Galaxy Securities táo bạo hơn khi cho rằng sẽ giảm tới 3 lần, tổng cộng 75 điểm cơ bản.
Dự đoán trên Polymarket cho thấy khả năng cao nhất là Fed sẽ giảm lãi suất 2 lần trong năm 2026
Có khá nhiều phân tích về thời điểm cụ thể Fed sẽ giảm lãi suất.
Đối với chính quyền đương nhiệm, lãi suất thấp giúp kích thích kinh tế, qua đó gia tăng khả năng thắng cử. Vì vậy, để nhìn thấy hiệu quả chính sách trước cuộc bầu cử giữa kỳ vào ngày 26/11/2026, chính quyền Trump cần Fed giảm lãi suất đáng kể trước thời điểm đó. Xét đến độ trễ truyền dẫn của chính sách tiền tệ đến nền kinh tế thực, việc hạ lãi suất cần được hoàn thành trước ngày 28/10/2026, khiến cuộc họp lãi suất tháng 12 trở nên quá muộn đối với cuộc bầu cử.
Vì thế, dự đoán của đa số tổ chức về thời điểm giảm lãi suất trong năm 2026 chủ yếu rơi vào nửa đầu năm.
Ví dụ, Nomura dự đoán thời điểm cụ thể là tháng 6 và tháng 9; Goldman Sachs cho rằng là tháng 3 và tháng 6; Citigroup và Rabobank dự đoán là tháng 1, tháng 3 và tháng 9.
Hiện tại, lần giảm lãi suất vào tháng 6 được xem là có sự đồng thuận lớn nhất, bởi chủ tịch mới của Fed sẽ lần đầu tiên chủ trì cuộc họp FOMC vào ngày 17-18/6/2026. Các tổ chức đặt cược rằng cuộc họp này rất có khả năng công bố quyết định giảm lãi suất, vì chủ tịch mới cần thể hiện sự trung thành với Nhà Trắng.
Fed tái khởi động chương trình "mua, mua, mua"
Sau khi nói về việc giảm lãi suất, giờ chúng ta sẽ bàn về một việc quan trọng khác mà Fed đã làm trong cuộc họp cuối cùng của năm 2025: thông qua một cơ chế có tên "Mua quản lý dự trữ" (RMP) để bắt đầu mua trái phiếu kho bạc trở lại.
Kể từ ngày 12/12/2025, Fed New York sẽ mua khoảng 40 tỷ USD trái phiếu kho bạc ngắn hạn mỗi tháng. Theo cách nói chính thức, đây là một "hoạt động kỹ thuật", không được tính là chính sách tiền tệ, mà chỉ nhằm duy trì "dự trữ đủ" trong hệ thống ngân hàng, đồng thời chuẩn bị cho mùa thuế vào tháng 4 năm sau, khi tiền sẽ chảy từ ngân hàng sang Bộ Tài chính.
Tổng tài sản của Fed hiện khoảng 6,54 nghìn tỷ USD, và nếu mua 40 tỷ USD mỗi tháng đến tháng 4 năm sau, tổng tài sản có thể tăng thêm khoảng 160 tỷ USD.
Ngoài Fed mua trái phiếu kho bạc, còn có một số dữ liệu đáng chú ý: Tài khoản chung của Bộ Tài chính (TGA), có thể hiểu là tài khoản vãng lai của chính phủ tại Fed.
Lần gần nhất chính phủ Mỹ đóng cửa, số dư TGA đã đạt mức cao kỷ lục 959 tỷ USD, với lượng tiền mặt lớn tích lũy trong tài khoản kho bạc.
Biến động số dư TGA
Kể từ khi chính phủ Mỹ mở cửa lại, đã có một tháng rưỡi trôi qua, và số dư TGA hiện khoảng 850 tỷ USD, có nghĩa là khoảng 100 tỷ USD đã được giải phóng, cung cấp không ít thanh khoản cho thị trường.
Đối với thị trường tiền mã hóa, điều quan trọng là thanh khoản tổng thể đang tăng hay giảm.
Nói một cách lạc quan, kết hợp giữa việc mua trái phiếu RMP + giảm mạnh TGA + phân chia một hình thức nào đó của lợi nhuận thuế vào cuối năm 2026, những yếu tố này có thể đẩy mạnh thanh khoản toàn cầu, từ đó hỗ trợ tăng trưởng của thị trường tiền mã hóa.
Tại sao Nhật Bản lại nhất quyết tăng lãi suất?
Nói về Fed, chúng ta cũng nên chuyển góc nhìn sang bên kia Thái Bình Dương – Nhật Bản.
Biên bản cuộc họp tháng 12 của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BoJ) cho thấy các nhà hoạch định chính sách đang thảo luận về sự cần thiết phải tiếp tục tăng lãi suất, một số thành viên thậm chí kêu gọi hành động "đúng lúc" để kiểm soát lạm phát. Theo một khảo sát của Bloomberg, các nhà kinh tế dự đoán BoJ có khả năng tiếp tục tăng lãi suất trong nửa năm tới, đa số cho rằng mức tăng cuối cùng sẽ dừng ở 1.25%. Cựu quan chức cấp cao của BoJ, Hideo Hayakawa thậm chí cho rằng lãi suất có thể tăng lên 1.50% vào đầu năm 2027.
Vậy tại sao trong khi toàn cầu đang giảm lãi suất, Nhật Bản lại cố gắng tăng?