Người Mãn Châu vì sao lại bị tuyệt chủng? Người ta nói rằng, do hàng trăm năm bị Trung Quốc thống trị, người Mãn Châu bắt đầu học tiếng Trung, dần dần hòa nhập vào văn hóa của họ, đến nỗi tiếng Mãn Châu của chính họ bị mai một, ngôn ngữ mẹ đẻ biến mất, và ngay sau đó, dân tộc họ cũng tan rã. Các giáo sư từng nói rằng: “Chúng ta cũng từng là một dân tộc du cư mạnh mẽ, từng thống trị hàng trăm năm — vậy mà sao?” Lúc đầu tôi học tiếng Trung, tôi rất ngạc nhiên vì sao họ lại phát âm từ nước ngoài kỳ lạ thế. Ví dụ: Tank — 坦克 — Tǎn kè; Paris — 巴黎 — Bā lí; thậm chí có từ còn bị thay đổi nghĩa hoàn toàn: North Face — 北面 — Běi miàn (bề mặt phía bắc); Apple — 苹果 — Píngguǒ (táo). Họ dịch trực tiếp sang nghĩa tiếng mẹ đẻ, như thể đang chuyển ngữ nghĩa thay vì giữ nguyên từ gốc. Không hề có kiểu “giữ nguyên từ tiếng Anh” như chúng ta. Chúng ta cứ nói thẳng bằng tiếng Anh, rồi nói chuyện với nhau bằng tiếng Anh… Còn tên người thì còn tệ hơn nữa, chẳng cần nói đến. Ví dụ: Fyodor Mikhailovich Dostoevsky — 费奥多尔·米哈伊洛维奇·陀思妥耶夫斯基 — Fèi ào duō ěr · Mǐ hā yī luò wéi · Tuō sī wěi yē fū sī jī — họ cố gắng đọc sát từng âm tiết, thậm chí còn kéo dài cả cụm từ dài ngoằng như vậy. Tôi từng nghĩ: “Làm sao họ có thể phát âm được ‘Mikhailovich’ chứ?” Bây giờ tôi mới suy nghĩ: Hóa ra đây là chính sách lớn của một đế chế. Tôi chợt nhớ đến điều đó, và nó khiến tôi giật mình. Chính ý tưởng đó vốn dĩ đã tồn tại trong đầu tôi rồi sao? Vì sao? Bởi vì người ta không trộn lẫn từ nước ngoài vào lời nói, mà thay vào đó, họ dịch toàn bộ từ nước ngoài sang tiếng mẹ đẻ, sử dụng và nói chuyện hoàn toàn bằng tiếng mẹ đẻ — đến nỗi chẳng cần học ngôn ngữ nước ngoài nữa. Thậm chí, thật đáng kinh ngạc khi những đứa trẻ nhỏ đang bảo vệ nền tảng ngôn ngữ của chính mình theo cách này. Vậy thì, dân tộc này đang ngày càng mạnh lên hay đang dần suy tàn? Cha ông chúng ta thật sự rất thông thái. Họ từng nói: “Ai giàu có khi có ba thứ: ngôn ngữ, biên giới, và gia súc? Người Mông Cổ là người giàu có.” — Không phải chỉ để người Mông Cổ hiểu, mà họ đã truyền lại triết lý này một cách rõ ràng. Hãy yêu quý ngôn ngữ mẹ đẻ của mình, hãy luôn là người con của tổ quốc…