เขียนโดย: Thejaswini M A
แปลโดย: Luffy, Foresight News
ขับรถประมาณหนึ่งชั่วโมงจากออสติน รัฐเท็กซัส ไปทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือ ผ่านร้านบาร์บีคิวและพื้นที่พุ่มไม้รกร้าง คุณจะถึงเมืองโรคเดล รัฐเท็กซัส หากคุณเปิดหน้าต่างก่อนเห็นเส้นขอบฟ้าของเมือง คุณจะได้ยินเสียงก้องดังเหมือนเครื่องยนต์เจ็ตกำลังทำงานอยู่กับที่ ต่ำและต่อเนื่อง
โรคเดลได้สร้างคลัสเตอร์ขุดบิตคอยน์ที่ใหญ่ที่สุดในอเมริกาเหนือบนพื้นที่ของโรงงานอลูมิเนียมเก่า โดยบริษัทขุดชั้นนำอย่าง Riot Platforms และ Bitdeer ต่างตั้งฐานอยู่ที่นี่ การรายงานเชิงลึกของนิวยอร์กไทมส์และอัลจาซีราได้บันทึกเสียงดังของพื้นที่นี้ไว้แล้ว: เครื่องขุดนับหมื่นเครื่องทำงานร่วมกับพัดลมอุตสาหกรรมอย่างเต็มกำลัง เพื่อป้องกันไม่ให้อุปกรณ์ร้อนเกินไปและหยุดทำงานในฤดูร้อนที่ร้อนจัดของรัฐเท็กซัส
เดินตามเสียงคำรามเข้าไปในโรงงานหลอมโลหะของอเมริกัน อัลคูมินัมในอดีต อาคารที่เคยเป็นสัญลักษณ์ของอุตสาหกรรมหนักในศตวรรษที่ 20 นี้ ไม่มีร่องรอยของการผลิตผลิตภัณฑ์อลูมิเนียมอีกแล้ว ภายในคลังโลหะขนาดใหญ่ มีสายเคเบิลทองแดงดิบและชั้นวางอุปกรณ์อุตสาหกรรมเรียงรายเป็นจำนวนมาก อุปกรณ์คอมพิวเตอร์จมอยู่ในของเหลวระบายความร้อนสังเคราะห์ที่ไหลเวียนอย่างรุนแรง
ที่นี่เดิมใช้สำหรับการขุดบิตคอยน์ ปัจจุบันอุปกรณ์กำลังค่อยๆ เปลี่ยนเป็นชิป AMD เพื่อปรับตัวรับงานฝึกโมเดลปัญญาประดิษฐ์
อย่ากังวลว่าปัญญาประดิษฐ์เป็นฟองสบู่หรือบิตคอยน์กำลังตกต่ำ เพราะการเปลี่ยนผ่านอุตสาหกรรมนี้เป็นเพียงปรากฏการณ์ภายนอก บริษัทที่ได้รับสิทธิ์เช่าพื้นที่เหล่านี้มองเห็นอย่างชัดเจนว่า สินทรัพย์หลักที่แท้จริงคือสายไฟฟ้า ซึ่งตอนนี้เป็นข้อตกลงร่วมกันในอุตสาหกรรม
หากคุณยังอยากรู้ว่าทำไม เหตุผลอยู่ที่ความแตกต่างของรายได้ต่อหน่วยไฟฟ้า (คำนวณตามราคาแบบเรียลไทม์ของ London Metal Exchange):
- การผลิตอลูมิเนียม: แต่ละกิโลวัตต์ชั่วโมงของพลังงานไฟฟ้าสามารถสร้างรายได้ก่อนหักค่าใช้จ่ายได้ 0.17–0.27 ดอลลาร์สหรัฐ
- การขุดบิตคอยน์: ในสถานการณ์ปัจจุบัน รายได้ต่อหน่วยกิโลวัตต์ชั่วโมงอยู่ที่เพียง 0.05–0.11 ดอลลาร์สหรัฐ
- ใช้การ์ด H100 ในการดำเนินงานการอนุมานปัญญาประดิษฐ์: รายได้สูงสุดถึง 1.27–3.67 ดอลลาร์สหรัฐต่อหน่วยกิโลวัตต์ชั่วโมง
เมื่อค่าใช้จ่ายด้านไฟฟ้าต่ำ การผลิตอลูมิเนียมเป็นทางเลือกที่สมเหตุสมผล; เมื่อผลกำไรของอุตสาหกรรมอลูมิเนียมถูกบีบอัด การขุดบิตคอยน์จึงรับช่วงต่อในการใช้ประโยชน์จากไฟฟ้าราคาถูก แต่เมื่อถึงปี 2026 ราคาบิตคอยน์ตกต่ำ ธุรกิจปัญญาประดิษฐ์จึงกลายเป็นทางเลือกที่ดีกว่าอย่างแน่นอน
ธุรกรรมสามครั้งล่าสุดแสดงให้เห็นอย่างชัดเจนถึงการแข่งขันชิงทรัพยากรไฟฟ้าทั่วทั้งอุตสาหกรรม ไม่ว่าจะใช้สำหรับการขุดสกุลเงินดิจิทัลหรือพลังการคำนวณ AI
Riot มีพื้นที่ขนาดใหญ่ใน Rockdale ซึ่งไม่ได้จำกัดเฉพาะการขุดบิตคอยน์ แต่ยังให้เช่าพื้นที่บางส่วนแก่ AMD ผู้ผลิตชิปชั้นนำ เพื่อสร้างศูนย์ข้อมูล AI ด้วยการให้เช่าไฟฟ้าและพื้นที่ภายนอก บริษัทนี้สามารถสร้างรายได้หลายพันล้านดอลลาร์สหรัฐ
TeraWulf ได้เริ่มการขยายขนาดใหญ่ โดยใช้เงินลงทุน 200 ล้านดอลลาร์สหรัฐในการซื้อโรงงานอลูมิเนียมอายุกว่าหนึ่งศตวรรษในเมือง Horseville รัฐเคนตักกี้ เหตุผลหลักที่เลือกสถานที่นี้คือโครงสร้างพื้นฐานด้านไฟฟ้ากำลังสูงที่มีอยู่แล้วในโรงงาน บริษัทมีแผนถอดอุปกรณ์การผลิตที่ล้าสมัยออก และใช้โครงข่ายไฟฟ้าที่มีอยู่เพื่อสร้างศูนย์ข้อมูลขนาดใหญ่
NYDIG 选中了位于纽约州马塞纳东部的一座废弃工厂。该场地已闲置多年，但可直接连接圣劳伦斯河，获得 435 兆瓦的廉价水电。在同行纷纷转向 AI 的大环境下，NYDIG 却拿下此地，只为锁定低价水电资源，持续进行比特币挖矿。如今，行业早已不再从零开始新建场地，而是竞相争夺现成的电力枢纽。
ในช่วงสองทศวรรษที่ผ่านมา ผู้ขุดบิตคอยน์ได้เดินทางทั่วโลกเพื่อค้นหาพลังงานไฟฟ้าราคาถูก: ที่เขื่อนพลังน้ำห่างไกลในรัฐวอชิงตัน จุดปล่อยก๊าซที่เกิดขึ้นพร้อมกับการขุดน้ำมันในรัฐนอร์ทดาโคตา และกลุ่มโครงข่ายไฟฟ้าอุตสาหกรรมเก่าในภาคเหนือของรัฐนิวยอร์ก อุตสาหกรรมยังได้พัฒนาความสามารถรองรับที่สุกงอม ได้แก่ การดำเนินงานแบบ 24/7 ด้วยโหลดไฟฟ้าสูง ระบบระบายความร้อนระดับอุตสาหกรรม และสัญญาซื้อขายพลังงานราคาถูกในระยะยาว
ในขณะเดียวกัน บริษัท AI ที่กำลังเติบโตขึ้นกลับต้องการทรัพยากรที่มีอยู่แล้วเหล่านี้ และมีกำลังทางการเงินที่แข็งแกร่งกว่า
Anthropic กำลังกักตุนทรัพยากรไฟฟ้าในปริมาณใหญ่ ขณะที่ Microsoft, Google และ Amazon ก็เร่งขยายศูนย์ข้อมูลอย่างสุดความสามารถ ความเร็วในการก่อสร้างโครงสร้างพื้นฐานด้านไฟฟ้าตามไม่ทันความเร็วในการติดตั้งห้องเซิร์ฟเวอร์ สามยักษ์ใหญ่ด้านเทคโนโลยีตอนนี้กำลังแข่งขันกับนักขุดบิตคอยน์เพื่อแย่งชิงทรัพยากรไฟฟ้าอุตสาหกรรมเดียวกัน อดีตที่ผ่านมา นักขุดเคยแข่งขันกันเองเพื่อแย่งไฟ แต่ตอนนี้เมื่อเผชิญกับการแข่งขันจากยักษ์ใหญ่ด้านเทคโนโลยี ข้อได้เปรียบของพวกเขาจึงเริ่มชัดเจนขึ้น
ข้อมูลต้นปี 2026 ยืนยันถึงความยากลำบากของอุตสาหกรรม โดยพลังการขุดบิตคอยน์ทั่วโลกลดลงเป็นครั้งแรกในรอบหกปี ต้นทุนการขุดบิตคอยน์หนึ่งหน่วยปัจจุบันอยู่ที่ 88,000 ดอลลาร์สหรัฐ แต่ในช่วงส่วนใหญ่ของเดือนพฤษภาคมปีนี้ ราคาสกุลเงินอยู่ที่ประมาณ 77,000 ดอลลาร์สหรัฐ ผู้ขุดที่ดำเนินการด้วยค่าไฟฟ้าตามปกติกำลังขาดทุนในทุกหน่วยที่ขุดได้
อุตสาหกรรมได้รับการเปลี่ยนผ่านแบบรวมกลุ่ม บริษัทต่างๆ เช่น Hive, Hut 8, TeraWulf, Iren ได้ถอดถอนเครื่องขุดออกและปรับเปลี่ยนเป็นศูนย์ข้อมูลเซิร์ฟเวอร์ AI; CoreWeave ถอนตัวออกจากธุรกิจขุดคริปโตอย่างสมบูรณ์และเปลี่ยนไปเน้นบริการคลาวด์ AI อย่างเต็มตัว; MARA ซื้อกิจการบริษัทเทคโนโลยีของฝรั่งเศสเพื่อเปลี่ยนแปลงธุรกิจ บริษัทที่มีทรัพยากรไฟฟ้าและมีตำแหน่งเป็น “ผู้ให้บริการพลังงาน” สามารถอยู่รอดได้ ในขณะที่ผู้ขุดที่มุ่งเน้นเฉพาะด้านคริปโตกำลังเผชิญกับวิกฤต
นักวิเคราะห์ด้านพลังงานเรียกปรากฏการณ์นี้ว่า “คำสาปของทรัพยากรดิจิทัล”: ประเทศและบริษัทต่างๆ ค่อยๆ ค้นพบว่า การควบคุมแหล่งพลังงานราคาถูกเพียงอย่างเดียวให้ผลตอบแทนสูงกว่าการพัฒนานวัตกรรมใหม่ด้วยตนเอง
ประเทศอ่าวได้เข้าใจตรรกะนี้ตั้งแต่เนิ่นนาน ตลอดหกสิบปีที่ผ่านมา ภูมิภาคนี้ได้ดำเนินนโยบายราคาไฟฟ้าต่ำอย่างต่อเนื่อง: คูเวตตั้งแต่ปี 1966 ราคาไฟฟ้าสำหรับผู้บริโภคคงที่ที่ 0.007 ดอลลาร์สหรัฐต่อ กิโลวัตต์ชั่วโมง; ในอาบูดาบี ต้นทุนรวมในการผลิตและส่งไฟฟ้าอยู่ที่ประมาณ 0.087 ดอลลาร์สหรัฐต่อ กิโลวัตต์ชั่วโมง แต่ราคาขายให้ผู้บริโภคเพียง 0.014 ดอลลาร์สหรัฐ ราคาไฟฟ้าต่ำนี้เดิมทีเป็นกลยุทธ์เพื่อดึงดูดการลงทุนจากต่างประเทศ โดยเฉพาะอุตสาหกรรมที่ใช้พลังงานสูง เช่น การผลิตอลูมิเนียม เคมีภัณฑ์ และเหล็ก ให้มาตั้งอยู่ในพื้นที่ทะเลทราย
ในปัจจุบัน ไฟฟ้าราคาถูกที่เคยใช้รองรับอุตสาหกรรมที่ใช้พลังงานสูง ได้รับผู้ใช้งานรายใหม่ — ศูนย์ข้อมูล ซาอุดีอาระเบียก่อตั้งหน่วยงานลงทุน AI ของรัฐ HUMAIN ลงทุนหลายพันล้านดอลลาร์สหรัฐในการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านเทคโนโลยี; สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์เริ่มก่อสร้างสวน AI ที่มีกำลังการผลิตรวม 5 กิกะวัตต์ โดยเชิญบริษัทชั้นนำอย่าง OpenAI, Oracle และ NVIDIA เข้ามาตั้งอยู่ สายส่งไฟฟ้าที่เคยใช้สำหรับหลอมอลูมิเนียม ตอนนี้สนับสนุนพลังการประมวลผล AI อย่างเต็มที่ โครงการ NEOM Oxagon ซึ่งเดิมวางแผนเป็นเมืองอุตสาหกรรมลอยน้ำ ได้ปรับเปลี่ยนบทบาทเป็นคลัสเตอร์ศูนย์ข้อมูล AI ที่มีการลงทุน 5 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ โดยใช้พลังงานจากลมและแสงอาทิตย์
คาร์เนกีฟันเดชันเพื่อสันติภาพระหว่างประเทศประเมินว่า: คลาวด์คอมพิวติ้งได้กลายเป็น "อุตสาหกรรมอลูมิเนียมใหม่" ของประเทศอ่าว ประเทศเหล่านี้ไม่ได้ส่งออกสินค้าโภคภัณฑ์ทางกายภาพอีกต่อไป แต่ใช้อินเทอร์เน็ตในการแปลงพลังงานฟอสซิลและพลังงานแสงอาทิตย์ให้เป็นพลังการประมวลผลเพื่อส่งออก
ไม่เพียงแต่ตะวันออกกลาง ตัวอย่างของภูฏานก็เช่นกัน
ภูتانเคยมีทรัพยากรพลังน้ำที่ถูกที่สุดในโลก โครงการขุดบิตคอยน์ที่รัฐบาลเป็นผู้นำเคยถูกมองว่าเป็นตัวอย่างของการขุดแบบอธิปไตย โดยมีการถือครองบิตคอยน์สูงสุดถึง 13,000 บิตคอยน์ แต่ตอนนี้ลดลงเหลือเพียง 3,100 บิตคอยน์ และกิจกรรมการขุดได้หยุดดำเนินการไปเมื่อเกือบหนึ่งปีก่อน ขณะนี้พลังงานน้ำของท้องถิ่นถูกส่งตรงไปยังเครือข่ายไฟฟ้าของอินเดีย
การพิจารณาเบื้องหลังนี้คล้ายคลึงกับการตัดสินใจของบริษัทอลูมิเนียมของสหรัฐฯ ในอดีต: การขุดบิตคอยน์ยังคงเป็นวิธีการใช้ไฟฟ้าที่ดีที่สุดหรือไม่? เมื่อคำตอบคือใช่ ภูฏานยังคงดำเนินการขุด; เมื่อรายได้จากการขายไฟฟ้าให้อินเดียมีความมั่นคงมากกว่าและไม่ต้องรับความเสี่ยงจากความผันผวนของราคาสกุลเงินดิจิทัล ไฟฟ้าก็จะถูกส่งไปยังประเทศเพื่อนบ้าน
เช่นเดียวกัน สตาร์คลาวด์ระดมทุน 2 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ เพื่อวางแผนสร้างศูนย์ข้อมูลพลังงานแสงอาทิตย์ในวงโคจร พวกเขาเพิ่งใช้ GPU H100 ฝึกโมเดลปัญญาประดิษฐ์โมเดลแรกในอวกาศ และกำลังยื่นขอปล่อยดาวเทียม 88,000 ดวง แม้โครงการยังคงรักษาธุรกิจขุดบิตคอยน์ไว้ แต่เป็นเพียงส่วนเสริม: แผ่นเซลล์แสงอาทิตย์ในวงโคจรผลิตไฟฟ้าอย่างต่อเนื่อง และเมื่อชุดการประมวลผล AI ว่างอยู่ ไฟฟ้าส่วนเกินจะถูกใช้สำหรับการขุดสกุลเงินดิจิทัล
วงโคจรต่ำใกล้โลกมีเงื่อนไขการผลิตไฟฟ้าที่โดดเด่น: ได้รับแสงแดดอย่างต่อเนื่อง ไม่ต้องใช้พื้นที่บนดิน และสภาพอุณหภูมิต่ำในอวกาศช่วยลดความจำเป็นในการใช้อุปกรณ์ระบายความร้อนจำนวนมาก ในช่วงสองทศวรรษที่ผ่านมา ต้นทุนการปล่อยยานอวกาศยังลดลงถึง 95%
SpaceX ยังเข้าร่วมอย่างลึกซึ้งในการแข่งขันด้านพลังงานและกำลังการประมวลผล ตามเอกสาร IPO ล่าสุด ศูนย์ข้อมูล Colossus 1 ของบริษัทในเมมฟิส รัฐเทนเนสซี ถูก Anthropic เช่าแบบผูกขาดทั้งหมด โดยสัญญามีระยะเวลาจนถึงเดือนพฤษภาคม 2029 มูลค่ารวมเกิน 40,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ และโครงการนี้เพียงโครงการเดียวสามารถสร้างรายได้ให้กับ SpaceX ได้เดือนละ 1,250 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ศูนย์ข้อมูลนี้ยังถูกปรับปรุงจากโรงงานผลิตเครื่องใช้ไฟฟ้ารุ่นเก่า เช่นเดียวกับรูปแบบการเปลี่ยนแปลงโรงงานอะลูมิเนียมในเมืองโรคเดลเป็นศูนย์กำลังการประมวลผล
ในกระบวนการเปลี่ยนแปลงอุตสาหกรรมทั้งหมด การเปลี่ยนผ่านของ Allbirds ถือเป็นกรณีที่น่าประหลาดใจที่สุด บริษัทผู้ผลิตรองเท้าที่เน้นแนวคิดยั่งยืนนี้เคยมีมูลค่าสูงสุดถึง 4 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ แต่เมื่อฟองสบู่ของแบรนด์ผู้บริโภคแตกสลาย ราคาหุ้นร่วงลงถึง 98% ในขณะที่ธุรกิจหลักยากจะดำเนินต่อไป บริษัทจึงใช้กระแสเงินสดและตัวตนที่จดทะเบียนในตลาดอย่างเด็ดขาด เพื่อเปลี่ยนผ่านอย่างสมบูรณ์ไปสู่การดำเนินงานโครงสร้างพื้นฐานด้านพลังงานการคำนวณของ AI ราคาหุ้นจึงพุ่งขึ้นทันที 350% ตลาดได้ลงคะแนนด้วยการใช้งาน: ในปัจจุบัน การดำเนินการเซิร์ฟเวอร์และการซื้อขายพลังงานการคำนวณให้ผลกำไรสูงกว่าอุตสาหกรรมผู้บริโภคแบบดั้งเดิมอย่างมาก
ในขณะเดียวกัน โปรเจกต์คริปโตเช่น Bittensor, Render, Akash ได้เดินทางบนเส้นทางที่แตกต่างออกไป: ไม่ได้สร้างศูนย์ข้อมูลขนาดใหญ่แบบรวมศูนย์ แต่รวมพลังการประมวลผลที่เหลือใช้ทั่วโลกแบบกระจาย
Bittensor สร้างตลาดซื้อขายพลังการคำนวณ โดยอิงระบบโทเค็นที่มีปริมาณคงที่ ทำให้แบบจำลอง AI ต่างๆ แข่งขันกันตอบคำถามบนแพลตฟอร์ม; โครงการนี้ยังจะลดการผลิตโทเค็นรายวันลงครึ่งหนึ่งในเดือนธันวาคม 2025 Render ส่งเสริมให้ผู้ใช้แชร์ทรัพยากรการ์ดจอที่ไม่ได้ใช้งานเพื่อรับงาน AI; Akash ให้เช่าพลังการคำนวณบนคลาวด์ โดยอ้างว่าราคาถูกกว่า Amazon Web Services ถึง 85%
รูปแบบการคำนวณแบบกระจายแห่งนี้กำลังได้รับความสนใจเพิ่มขึ้น ในงาน NVIDIA Tech Conference ปี 2026 ซีอีโอ Huang Renxun เปรียบเทียบ Bittensor กับโครงการอินเทอร์เน็ตคลาสสิก Folding@home ซึ่งถูกสร้างขึ้นเพื่อใช้ประโยชน์จากคอมพิวเตอร์ส่วนตัวที่ไม่ได้ใช้งานทั่วโลก ให้อุปกรณ์ที่อยู่ในสถานะว่างเปล่าสร้างคุณค่า; ในขณะที่ Bittensor ใช้โทเค็นคริปโตเป็นแรงจูงใจ เพื่อรวมพลังการคำนวณจากคอนโซลเกมที่ไม่ได้ใช้งานและเครื่องขุดรุ่นเก่า
ในภาพรวม ตั้งแต่พัดลมอุตสาหกรรมที่ส่งเสียงดังจาก Rockdale ไปจนถึงดาวเทียมในวงโคจรที่ติดตามการเคลื่อนที่ของดวงอาทิตย์ กำลังเกิดการรีสตรัคเจอร์ขนาดใหญ่รอบๆ สินทรัพย์ทางกายภาพ บริษัทที่อยู่ในเหตุการณ์นี้มีหลักการเดียวคือการตามหาช่องว่างทางกำไร ฉันคาดการณ์ว่าในอีกสิบปีข้างหน้า โรงงานประมวลผลเหล่านี้อาจถูกปล่อยว่างและเปลี่ยนแปลงอีกครั้ง เพื่อรับภารกิจของอุตสาหกรรมใหม่รุ่นถัดไป ขณะที่เครือข่ายไฟฟ้าหลักใต้ดินจะไม่เปลี่ยนแปลงเลยตั้งแต่ต้น
ผู้ที่ควบคุมพลังงานไฟฟ้าที่ถูกที่สุด จะเป็นผู้กำหนดการใช้งานของพลังการคำนวณ ตรรกะนี้ได้รับการพิสูจน์แล้วในเท็กซัส ภูฏาน และอาบูดาบี และในอนาคตจะใช้ได้เช่นกันในอวกาศที่อยู่ห่างจากพื้นผิวโลก 250 ไมล์